Полоцкий государственный университет

Полоцкий
государственный
университет

ВМК Гiсторыя беларускай мовы

Гісторыя беларускай мовы (Гістарычная граматыка беларускай мовы): Вучэб.-метад. комплекс для студ. спец. 1-02 03 07-01 «Англійская мова. Беларуская мова і літаратура» / Склад. С.М. Струкава. – Наваполацк: ПДУ, 2005. – 156 с.
Комплекс уяўляе сабой сістэматызаваныя дыдактычныя матэрыялы па курсе «Гістарычная граматыка беларускай мовы». У адпаведнасці з модульна-блокавай сістэмай навучання ў ім прадстаўлены вучэбна-інфармацыйныя блокі з заліковымі заданнямі для кантролю ведаў і спісам рэкамендуемай літаратуры.

Струкава Святлана Міхайлаўна

Святлана
Міхайлаўна
СТРУКАВА

дацэнт кафедры сусветнай літаратуры і культуралогіі ПДУ

Даследуе пытанні беларускай тэрміналогіі, гістарычнай лексікалогіі і дыялекталогіі. Аўтар вучэбнага дапаможніка «Беларуская мова. Тэрміналагічная лексіка па нафта- і газаздабычы» (2004).

ЗМЕСТ

ПРАДМОВА

МОДУЛЬ 1. «ФАНЕТЫКА»
1. Схема блок-сістэмы вывучэння новага матэрыялу
2. Матэрыялы да лекцыі «Фанетычная сістэма ўсходнеславянскай мовы дапісьмовай пары»
2.1. Сістэма вакалізму. Класіфікацыя, паходжанне і характарыстыка галосных гукаў
2.2. Сістэма кансанантызму. Класіфікацыя зычных і характарыстыка катэгорый цвёрдасці – мяккасці і глухасці – звонкасці
2.3. Характар склада ў агульнаславянскай мове
2.4. Характар націску ў агульнаславянскай мове
3. Матэрыялы да лекцыі «Фанетычныя змяненні дапісьмовай пары»
3.1. Пераходнае памякчэнне заднеязычных (1-я, 2-я, 3-я палаталізацыі)
3.2. Змяненні агульнаславянскіх спалучэнняў
3.3. Поўнагалоссе
4. Матэрыялы да лекцыі «Фанетычныя змяненні пісьмовай пары»
4.1. Рэдукаваныя ъ, ь, іх лёс
4.2. Вынікі страты рэдукаваных ъ, ь у вакалізме
4.3. Вынікі страты рэдукаваных ъ, ь у кансанантызме
4.4. Фанетычныя змяненні, не звязаныя са стратаю рэдукаваных
5. Слоўнік паняццяў
6. Матэрыялы да практычных заняткаў «Фанетычныя працэсы»
6.1. Агульнаславянскія працэсы і іх вынікі ў беларускай мове
6.2. Старажытнарускія фанетычныя працэсы пісьмовай пары і іх вынікі ў беларускай мове
6.3. Фанетычныя працэсы, не звязаныя са стратай рэдукаваных ъ, ь
7. Заліковыя заняткі па фанетыцы

МОДУЛЬ 2. «ЛЕКСІКАЛОГІЯ»
1. Схема блок-сістэмы вывучэння новага матэрыялу
2. Матэрыялы да лекцыі «Старабеларуская лексіка»
2.1. Фарміраванне слоўнікавага складу старабеларускай мовы
2.2. Лексічныя запазычанні старабеларускага перыяду
3. Слоўнік паняццяў
4. Матэрыялы да практычных заняткаў «Старабеларуская лексіка»
5. Заліковыя заняткі па лексікалогіі

МОДУЛЬ 3. «МАРФАЛОГІЯ»
1. Схема блок-сістэмы вывучэння новага матэрыялу
2. Матэрыялы да лекцыі «Назоўнік»
2.1. Род, лік, склон назоўнікаў
2.2. Старажытныя тыпы скланення назоўнікаў
2.3. Лёс старажытнай сістэмы скланення назоўнікаў
3. Матэрыялы да практычных заняткаў «Назоўнік»
4. Матэрыялы да лекцыі «Займеннік. Прыметнік»
4.1. Лексіка-граматычныя разрады займеннікаў і іх асаблівасці
4.2. Прыметнік. Кароткія і поўныя прыметнікі. Злітая (усечаная) форма прыметнікаў
4.3. Скланенне прыметнікаў. Ступені параўнання прыметнікаў
5. Матэрыялы да практычных заняткаў «Займеннік. Прыметнік»
5.1. Займеннік
5.2. Прыметнік
6. Матэрыялы да лекцыі «Лічэбнік»
6.1. Простыя лічэбнікі, іх асаблівасці
6.2. Складаныя лічэбнікі, іх асаблівасці
6.3. Састаўныя лічэбнікі
7. Матэрыялы да лекцыі «Дзеяслоў»
7.1. Граматычныя катэгорыі і формы дзеяслова ў старажытнай мове. Інфінітыў. Супін. Класы дзеясловаў
7.2. Цяперашні час. Два тыпы спражэння дзеясловаў
7.3. Формы прошлага часу
7.4. Будучы час
8. Матэрыялы да практычных заняткаў «Дзеяслоў»
9. Матэрыялы да лекцыі «Дзеепрыметнік. Дзеепрыслоўе»
9.1. Кароткія дзеепрыметнікі незалежнага стану
9.2. Поўныя дзеепрыметнікі незалежнага стану
9.3. Дзеепрыметнікі залежнага стану
10. Слоўнік паняццяў
11. Заліковыя заняткі па марфалогіі
11.1. Назоўнік
11.2. Дзеяслоў (Дзеепрыметнік)
11.3. Лічэбнік

МОДУЛЬ 4. «СІНТАКСІС»
1. Схема блок-сістэмы вывучэння новага матэрыялу
2. Матэрыялы да лекцыі «Асаблівасці старажытнага сінтаксісу»
2.1. Выражэнне дзейніка і выказніка
2.2. Канструкцыі з другімі ўскоснымі склонамі
2.3. Давальны самастойны
3. Слоўнік паняццяў
4. Матэрыялы да практычных заняткаў «Асаблівасці старажытнага сінтаксісу»
5. Заліковыя заняткі па сінтаксісу

ДАДАТКІ
Узоры старажытнарускага скланення
Узоры старажытнарускага спражэння дзеясловаў

СПІС РЭКАМЕНДУЕМАЙ ЛІТАРАТУРЫ