Полоцкий государственный университет

Полоцкий
государственный
университет

Емяльянчык Вольга Антонаўна

Кандыдат бiялагiчных навук, дацэнт кафедры гісторыі і турызма.

 

Адрас: г. Полацк, вул. Стралецкая, 4, корп. Г, каб. 102

Тэлефон: +375 214 42-87-07

E-mail: Этот адрес электронной почты защищён от спам-ботов. У вас должен быть включен JavaScript для просмотра.

 

Біяграфія

  • У 1993г. з адзнакай скончыла Беларускі дзяржаўны універсітэт.
  • У 1993-1996 гг. навучалася ў аспірантуры Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі па спецыяльнасці “Антрапалогія”. У 2013г. абараніла кандыдацкую дысертацыю на тэму: “Фарміраванне антрапалагічных асаблівасцей насельніцтва Беларусі XI-XIX стагоддзяў (па дадзеных краніялогіі)”.
  • З 1997г. выкладае ў Полацкім дзяржаўным універсітэце, займаецца навуковымі даследаваннямі ў галіне антрапалогіі.
  • У 1998г. прайшла стажыроўку ва універсітэце Манчэстэр Метраполітан (Manchester Metropolitan University), Велікабрытанія, у рамках праекту “Сістэмы кіравання праграмамі падрыхтоўкі магістраў”. У 2000, 2003, 2005 гг. праходзіла навуковыя стажыроўкі ў Інстытуце Антрапалогіі універсітэта ім. Адама Міцкевіча, Польшча, у ходзе якіх азнаёмілася з найноўшымі падыходамі і метадамі ў вывучэнні антрапалогіі старажытнага насельніцтва. Новыя методыкі былі выкарыстаны пры напісанні дысертацыйнага даследавання. У прыватнасці, упершыню ў беларускай антрапалагічнай навуцы быў выкарыстаны аналіз шкілетных ідыкатараў стрэсу. Займаецца сістэматычным вывучэннем астэалагічных матэрыялаў з тэрыторыі Полацка і Полацкай зямлі, калекцыя якіх штогод папаўняецца ў выніку раскопак полацкіх археолагаў. Супрацоўнічае з археолагамі Інстытута гісторыі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі, Магілёўскага дзяржаўнага універсітэта ім. А.А. Куляшова, Брэсцкага дзяржаўнага універсітэта імя А.С. Пушкіна, Гродзенскага дзяржаўнага універсітэта імя Я. Купалы.
  • З’яўляецца ініцыятарам заключэння дамовы аб супрацоўніцтве паміж Полацкім дзяржаўным універсітетам і Інстытутам этналогіі і антрапалогіі ім. М.М. Міклуха-Маклая Расійскай акадэміі навук, у рамках якой праводзяцца сумесныя антрапалагічныя даследаванні.
  • З’яўляецца кіраўніком дзяржбюджэтнай тэмы “Фарміраванне антрапалагічнага складу і адаптыўнага статусу насельніцтва Полацкага Падзвіння XI – XIX стст.”


В.А. Емяльянчык: «Мне падабаецца быць першапраходнікам і рабіць тое, што да мяне ніхто не рабіў!»

Навуковыя інтарэсы

Займаецца вывучэннем антрапалогіі старажытнага насельніцтва Беларусі. Даследуе паказчыкі смяротнасці, шкілетныя індыкатары стрэсу, дынаміку антрапалагічнага складу насельніцтва Беларусі на працягу XI–XIX стст.

 

Выкладаемыя дысцыпліны

  • Гісторыя першабытнага грамадства
  • Сацыяльна-культурная антрапалогія
  • Гістарычная антрапалогія

Бібліяграфія

Аўтар больш 50 навуковых публікацый, у тым ліку:

Раздзелы ў калектыўных манаграфіях

1. Полоцк: Полоцк и Полоцкое княжество (земля) в ІX–XІІІ вв., летопись древних слоев, Полоцк и его округа в XІV–XVІІІ вв., ремесло, денежное обращение и торговые связи Полоцка в средневековье (по данным археологии, нумизматики и письменных источников), культура и просвещение в средневековом Полоцке / О.Н.Левко [и др.]; редкол.: А.А.Коваленя (гл. ред.); науч. ред. О.Н.Левко; Нац. акад. наук Беларуси, Ин–т истории. – Минск: Беларус. навука, 2012.

2. Динамика адаптивной изменчивости населения Беларуси / Л.И. Тегако, О.В. Марфина, Г.В. Скриган, О.А. Емельянчик; под ред. Л.И. Тегако. – Минск: Беларуская навука, 2013.

3. Палеоантропология Беларуси / И.И. Саливон [и др.] ; науч. ред.: И.И. Саливон, С.В. Васильев ; Нац. Акад. Наук Беларуси, Ин-т истории. – Минск, Беларуская навука, 2015.

Артыкулы ў рэцэнзаваных навуковых выданнях

1. Концепция стресса и адаптации в исследованиях ископаемых популяций человека / О.А. Емельянчик // Вестн. Полоц. гос. ун-та. Сер. Е. Педагогические науки. – 2005. – № 5. – С. 166–170.

2. Антропоэкологическая характеристика населения города-замка Горы Великие (по краниологическим материалам конца XVI – середины XVIII в.) / О.А. Емельянчик // Вестн. Полоц. гос. ун-та. Сер. А. Гуманитарные науки. – 2005. – № 7. – С. 47–53.

3. Краниологическая характеристика материалов грунтового могильника XI–XIII вв. Дрисвяты-Пашевичи / О.А. Емельянчик // Вестн. Полоц. гос. ун-та. Сер. А. Гуманитарные науки. – 2006. – № 7. – С. 16–24.

4. Новые подходы в палеоантропологии: изучение анемического стресса в ископаемых популяциях с территории Беларуси / О.А. Емельянчик // Древности Беларуси в системе межкультурных связей / Материалы по археологии Беларуси. – 2006. – Вып. 11. – С. 202–207.

5. Праблемы і перспектывы палеадэмаграфічных даследаванняў у Беларусі / В.А. Емяльянчык // Гістарычна-археалагічны зборнік. – 2006. – № 21. – С. 146–152.

6. Вынікі антрапалагічнай экспертызы астэалагічных матэрыялаў з крыптаў Спаскай царквы Спаса-Ефрасіннеўскага манастыра / В.А. Емяльянчык // Гістарычна-археалагічны зборнік. – 2006. – № 21. – С. 224–228.

7. Возможности палеодемографической реконструкции в изучении различных хронологических групп населения с территории Беларуси / О.А. Емельянчик // Актуальные вопросы антропологии. Вып. 2. / Ин–т истории НАН Беларуси. – Минск: Право и экономика, 2008. – С. 295–301.

8. Население Полоцка XVII-XVIII вв. по данным антропологии (по материалам раскопок на полоцком городище) / О.А. Емельянчик, И.В. Кошкин // Вестн. Полоц. гос. ун-та. Сер. А. Гуманитарные науки. – 2009. – № 1. – С. 9–15.

9. Антропоэкологическая характеристика населения Полоцка XVII–XVIII вв. / О.А. Емельянчик // Весн. Віцебскага дзярж. ун-та. – 2010. – № 1 (55). – С. 12–18.

10. Краниологическая характеристика населения Полоцкой земли XI–XIV вв. по материалам курганных, грунтовых и жальничных погребений / О.А. Емельянчик // Актуальные вопросы антропологии. Вып. 5. / Ин-т истории НАН Беларуси. – Минск: Беларуская навука, 2010. – С. 238–250.

11. Смертность городского населения Беларуси XVII–XVIII вв. (по материалам погребений в Полоцке и Горах Великих) / О.А. Емельянчик // Актуальные вопросы антропологии. Вып. 5. / Ин-т истории НАН Беларуси. – Минск: Беларуская навука, 2010. – С. 251–266.

12. Анализ встречаемости скелетного индикатора анемии cribra orbitalia у населения Беларуси XI–XIX вв. / О.А. Емельянчик // Изв. Нац. акад. наук Беларуси. Сер. биол. наук. – 2010. – № 4. – С. 95–100.

13. Формирование антропологического состава населения Полоцкой земли в XІ–XІX вв. / И.И. Саливон, О.А. Емельянчик // Матэрыялы па археалогіі Беларусі. – 2011. – Вып. 29. – С. 19–29.

14. Комплексная антрапалагічная характарыстыка матэрыялаў пахаванняў XVІІ–XVІІІ стст. на полацкім гарадзішчы / В.А. Емяльянчык // Матэрыялы па археалогіі Беларусі. – 2011. – Вып. 29. – С. 199–203.

15. Структурные изменения черепа за последнее тысячелетие (XІ–XІX вв.) у сельского населения северной Беларуси / И.И. Саливон, О.А. Емельянчик // Весці БДПУ. Сер. 3. Фізіка. Матэматыка. Інфарматыка. Біялогія. Геаграфія. – 2012. – № 1 (71). – С. 33–38.

16. Анализ показателей смертности и частот встречаемости индикатора анемии сrіbra orbіtalіa у населения Гор Великих XVІІ – XVІІІ вв. (по данным краниологии) / О.А. Емельянчик // Весн. Мазырскага дзярж. ун-та імя І.П. Шамякіна. – 2012. – № 2 (35). – С. 13–20.

17. Комплексное антропологическое исследование материалов из погребений XVII–XVIII вв. при монастыре бернардинцев в Минске / О.А. Емельянчик // Актуальные вопросы антропологии. Вып. 7. / Ин-т истории НАН Беларуси. – Минск: Беларуская навука, 2012. – С. 168–182.

18. Комплексная антропологическая характеристика населения, оставившего погребения XVІ?XVІІІ вв. у д. Коматово (Гродненский р-н Гродненской обл.) / О.А. Емельянчик // Актуальные вопросы антропологии. Вып. 9. / Институт истории НАН Беларуси. ? Минск: «Беларуская навука», 2014. ? C. 32?44.

19. Антропологические исследования материалов погребений из курганного могильника «Восход» (Могилевский район Могилевской области) / О.А. Емельянчик // Актуальные вопросы антропологии – 2015. – Вып. 10. – С. 43–53.

Артыкулы ў навуковых выданнях

1. Родовая каплица Ожешков / А. Башков, О. Емельянчик // Матеріали і дослідження з археології Прикарпаття і Волині. – 2010. – Вип. 14. – Львів: Ін–т Українознавства ім. Крип’якевіча НАН Україны. –– С. 339–344.

2. Антропологический состав средневекового сельского населения Полоцкой земли по данным краниологии / О.А. Емельянчик // Вестник антропологии. Научный альманах. Вып. 22. / Ин-т этнологии и антропологии им. Н.Н. Миклухо-Маклая РАН. ? М.: Оргсервис., 2013. ? С. 161?173.

3. The Population of Polotsk in the 17-18th Centuries According to Anthropological Data / S.B. Borutskaya, S.V. Vasilyev, V.A. Yemialyanchyk // International Journal of Anthropology. – 2015. – Vol. 30, №.1 – P. 27–42.

4. The Urban Population of Belarus in the 11th-19th Centuries: Craniological Characteristics / I. Salivon, V.A. Yemialyanchyk // International Journal of Anthropology. – 2015. – Vol. 30 – №. 3-4 – P. 177-182.

Матэрыялы канферэнцый

1. Антрапалагічныя аспекты славянізацыі Беларускага Падзвіння (да пастаноўкі праблемы) / В. Емяльянчык // Гісторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: матэрыялы ІІІ Міжнар. канф., Полацк, 21–23 красавіка 1997 г. / Міністэрства адукацыі РБ, Міністэрства культуры РБ…; склад.: Т.А. Джумантаева. – Полацк, 1998. – С.100–107.

2. Методы изучения стресса в палеоантропологических исследованиях / О.А. Емельянчик // Антропология на рубеже веков: материалы ІX Междунар. науч.-практ. конф. «Экология человека в постчернобыльский период», Минск, 25-28 сент. 2001 г. / БРФФИ, Международный научно-учебный центр «Валеологическая антропология»; науч. ред. Л.И. Тегако. – Минск, 2002. – С. 227–232.

3. К проблеме исследования экологических стрессов на палеоантропологических материалах (crіbra orbіtalіa в сельских популяциях XVІІІ–XІX веков с территории Беларуси) / О.А. Емельянчик // Антропология на рубеже веков: материалы ІX Междунар. науч.-практ. конф. «Экология человека в постчернобыльский период», Минск, 25-28 сент. 2001 г. / БРФФИ, Международный научно-учебный центр «Валеологическая антропология»; науч. ред. Л.И. Тегако. – Минск, 2002. – С. 232-237.

4. Комплексная антрапалагічная характарыстыка насельніцтва Полацкай зямлі Х-ХІІІ стст. (па дадзеным краніялогіі) / В.А. Емяльянчык // Гісторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: матэрыялы ІV Міжн. навук. канф., Полацк, 23-24 кастр. 2002 г. / Міністэрства культуры РБ, Ін-т гісторыі НАН Беларусі, НПГКМЗ; укладальнік Т.А. Джумантаева. – Полацк, 2003. – С. 122-?130.

5. Cribra orbitalia как маркер анемического стресса в исследованиях ископаемых популяций с территории Беларуси / О.А. Емельянчик // Актуальные вопр. антропологии: материалы Межд. науч.-практ. конф. «Генетические и морфологические маркеры в антропологии, криминалистике и медицине», Минск, 15-17 июня 2005 г. / НАН Беларуси; ред.: В.Г. Гавриленко. – Минск, 2006. – С. 177–184.

6. Жанчына ў традыцыйным беларускім грамадстве: культурна–антрапалагічны аспект / В.А. Емяльянчык // Гендер и проблемы коммуникативного поведения: Сб. материалов Третьей Междунар. науч. конф., Полоцк, 1–2 ноября 2007 г. / Министерство образования РБ, УО “ПГУ”; редкол.: А.А. Гугнин [и др.]. – Полоцк: ПГУ, 2007. – С. 79–82.

7. Антрапалогія двух грунтовых могільнікаў курганнага перыяду (да пытання аб этнічнай сітуацыі на тэрыторыі Полацкай зямлі ў Х–ХІІІ стст.) / В.А. Емяльянчык // Гісторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: матэрыялы V Міжнар. канф., Полацк, 24–25 кастрычніка 2007 г. Т. 2 / Міністэрства культуры РБ, НПГКМЗ… – Полацк: НПГКМЗ, 2009. – С 14–21.

8. Вынікі антрапалагічных даследаванняў на тэрыторыі Беларускага Падзвіння ў 1998–2008 гг. / В.А. Емяльянчык // Беларускае Падзвінне: вопыт, методыка і вынікі палявых даследаванняў (да 80-годдзя пачатку археалагічных раскопак у г. Полацку): зб. навук. прац рэсп. навук.-практ. семінара, Полацк, 20-21 лістап. 2008 г. / пад агульн. рэд. Д.У. Дука, У.А. Лобача. – Наваполацк, 2009. – С. 30-37.

9. Новые материалы к антропологическому изучению населения Полоцка XVІІ – XVІІІ вв. / О.А. Емельянчик // Беларускае Падзвінне: вопыт, методыка і вынікі палявых і міждысцыплінарных даследаванняў : зб. навук. прац міжнар. рэсп. навук.–практ. канф., Полацк, 21–23 красав. 2011 г.: у 2 ч. Ч. 1 / Полацкі дзярж. ун–т; пад агульн. рэд. Д.У. Дука, У.А. Лобача. – Наваполацк, 2011. – С. 14–21.

10. Новыя матэрыялы па антрапалогіі вясковага насельніцтва Полацкай зямлі XІV – XVІ стст. / В.А. Емяльянчык // Полацк у гісторыі і культуры Еўропы : матэрыялы Міжнар. навук. канф., Полацк, 22-23 мая 2012 г. / Нац. акад. навук Беларуси, Ін–т гісторыі, Полацкі дзярж. ун–т; рэдкал.: А.А. Каваленя [і інш.] ; навук. рэд., уклад. В.М. Ляўко. – Мінск, 2012. – С. 149–157.

11. Экалагічныя падыходы ў вывучэнні старажытнага насельніцтва Беларускага Падзвіння / В.А. Емяльянчык // Беларускае Падзвінне: вопыт, методыка і вынікі палявых і міждысцыплінарных даследаванняў : зб. навук. артыкулаў ІІ міжнар. навук. канф., Полацк, 17–18 красавіка 2014 г.: у 2 ч. Ч. 1 / Полацкі дзярж. ун-т; пад агульн. рэд. Д.У. Дука, У.А. Лобача, С.А. Шыдлоўскага. – Наваполацк, 2014. – С. 122–127.

12. Антропологические исследования материалов погребений при Спасо-Преображенской церкви Спасо-Ефросиниевского монастыря в Полоцке / О.А. Емельянчик // Беларускае Падзвінне: вопыт, методыка і вынікі палявых і міждысцыплінарных даследаванняў : зб. навук. артыкулаў ІІІ міжнар. навук. канф., Полацк, 14–15 красавіка 2016 г.: у 2 ч. Ч. 1 / Полацкі дзярж. ун-т; пад агульн. рэд. Д.У. Дука, У.А. Лобача, С.А. Шыдлоўскага. – Наваполацк, 2016. – С. 122–127.

Удзел у канферэнцыях

 

Вольны час

Са студэнцкіх часоў В.А. Емяльянчык займаецца вывучэннем аўтэнтычнай спеўнай традыцыі беларусаў. Адна з заснавальніц і ўдзельніца фальклорнай групы “ГУДА” (Мінск).

На працягу больш за 10 гадоў праводзіць вакальныя майстар-класы па традыцыйным беларускім спеве ў Польшчы і Беларусі.

Кіраўнік студэнцкай фальклорнай групы “Варган”.