Полоцкий государственный университет

Полоцкий
государственный
университет

СЕРИЯ А. ГУМАНИТАРНЫЕ НАУКИ. № 1.2015

ИСТОРИЧЕСКИЕ НАУКИ

Даніловіч В.В. Моладзь у кааператыўным руху Савецкай Беларусі 20–30-х гадоў ХХ стагоддзя

Даследуецца праблема ўдзелу моладзі ў кааператыўным руху Савецкай Беларусі. Асэнсоўваецца ступень задзейнічанасці ў кааперацыі юнакоў і дзяўчын. Сцвярджаецца, што ў пачатку 1920-х гадоў ма-ладое пакаленне было слаба залучана ў кааперацыю, але з 1925 года яго актыўнасць пачала расці дзякуючы палітыцы кампартыі, накіраванай на стварэнне спрыяльных умоў для развіцця кааператыўнага руху і ўцягвання ў яго моладзі. Выяўляюцца найбольш папулярныя формы кааперацыі сярод юнакоў і дзяўчын. Раскрываецца роля камсамола ў працэсе пашырэння кааператыўнага руху сярод насельніцтва ў 1920–1930-я гады. Сцвярджаецца, што фактычна да 1930-х гадоў гэтая дзейнасць саюза не мела плана-вага і масавага характару і пазней таксама здзяйснялася не заўсёды паспяхова.

YOUNG PEOPLE IN THE COOPERATIVE MOVEMENT OF SOVIET BELARUS 20S – 30S THE TWENTIETH CENTURY
V. DANILOVICH

Article is devoted to the problem of youth participation in the cooperative movement of Soviet Belarus. The utilization rate of boys and girls in cooperation is considered. It is alleged that in the early 1920s the younger generation was slightly involved in cooperation, but in 1925 their activity began to grow thanks to the policy of the Communist Party, aimed at creating favorable conditions for the development of the cooperative movement and involving youth in it. the most and least popular forms of cooperation among boys and girls are identified. It is explored of the Young Communist League’s role in the process of expanding the cooperative movement among the population in the 1920s – 1930s. It is argued that in fact up to the 1930s. this activity Union hadn’t planned and mass character, although later doesn’t always successful.

Джумантаева Т.А. Музеефикация комплекса настенной живописи ХІІ–ХІХ веков Спасо-Преображенского храма в Полоцке
как результат культурной интеграции

Рассматривается музеефикация памятников архитектуры и монументальной живописи на примере комплекса фресковой и масляной живописи ХІІ–ХІХ веков Спасо-Преображенского храма Спасо-Евфросиньевского монастыря. В рамках культурной интеграции – взаимодействие между учреждениями культуры, творцами и потребителями культур, процесс согласования национальных форм культуры, традиций и новаций – учёных и реставраторов России и Беларуси был осуществлён уникальный проект музеефикации отслоенной живописи XVIII–XIX веков, что стало выдающимся явлением в музеологии и перспективным направлением для сохранения и презентации историко-культурного наследия древнего Полоцка.

MUSEEFICATION OF THE COMPLEX OF WALL PAINTING OF THE 12TH – 19TH CENTURIES OF SAVIOURS TRANSFIGURATION CHURCH IN POLOTSK
T. JUMANTAYEVA

Museefication of architectural monuments and monumental painting is a promising direction for the conservation and presentation of historical and cultural heritage. Continuing the theme of museefication today Federal State Unitary Enterprise “Scientific and Restoration interregional artistic management” and Polotsk National Historical and Cultural Museum-Reserve are concerned about the study, preservation and restoration of Holy Transfiguration Church of the 12th century and its paintings of 12th and 19th centuries. The project of the museefication of wall paintings of the 19th century, takes special attention of the museum staff in connection with the creation of a special exhibition, which presented this painting.

Емяльянаў С.П. Рэлігійныя і палітычныя стратэгіі на еўрапейскай Поўначы Х–ХІІ стагоддзяў

Разглядаецца сувязь рэлігійных працэсаў і палітычных фактараў у Балтыйска-Скандынаўскім рэгіёне Х–ХІІІ стагоддзяў. Аналізуюцца сімвалічныя перакрыжаванні паганскіх і хрысціянскіх вобразаў, якія палегчылі хрысціянізацыю. Увага акцэнтуецца на светапоглядзе чалавека Х–ХІ стагоддзяў, на логіцы палітычных матываў рэлігійнага выбару. Практычная арыентаванасць у пытаннях веры садзейнічала ў перыяд пасля Вялікай Схізмы захаванню цывілізацыйнага адзінства Еўропы.

RELIGIOUS AND POLITICAL STRATEGIES IN NORTHERN EUROPE, X–XII CENTURIES
S. EMIALIANAU

The article tells about the relationship between the religious processes and the political factors of the Baltic-Scandinavian region of the 10–13 centuries. The author examines the symbolic intersection of pagan and Christian images, which simplified the Christianization. The focus is on the world view of a person living in the 10–11 centuries, on his political motivation for the religious choice. The practical orientation in matters of religion in the period after the Great Schism contributed to conservation of the civilizational unity in Europe.

Коц А.Л. Ювелірная майстэрня ХІІ стагоддзя на Запалоцкім пасадзе старажытнага Полацка
(па матэрыялах археалагічных раскопак 2013 года)

Даследаванне ўтрымоўвае матэрыялы археалагічных раскопак 2013 года на тэрыторыі Запалоцкага посада старажытнага Полацка. У 2013 годзе была адкрыта паўночная частка Запалоцкага пасада (каля 15 га). Падчас раскопак была выяўленая пабудова, якая сумяшчала жылую хату і ювелірную майстэрню. Прыводзіцца характарыстыка стратыграфіі культурнага пласта раскопу. Апісваюцца знаходкі, якія характарызуюць ювелірную вытворчасць: тыглі, адыходы вытворчасці, форму для вытворчасці васковых мадэляў, вырабы з каляровага металу, а таксама прылады печы-горна. Даецца характарыстыка жылой прасторы з кароткім апісаннем гаспадарчых рэчаў. Ювелірны комплекс, як і ўсю паўночную частку Запалоцкага пасада, можна датаваць у межах ХІІ стагоддзя. Вялікая плошча (каля 55 га) і высокі сацыяльны статус жыхароў (баярства і рамеснікі-ювеліры) вызначаюць Запалоцкі посад як адну з найважнейшых горадаўтваральных структур старажытнага Полацка.

THE JEWELER’S WORKSHOP OF XII CENTURIES ON THE TERRITORY OF ZAPOLOTSKI POSAD OF ANCIENT POLOTSK
(BASED ON THE MATERIALS OF THE EXCAVATIONS IN 2013)
A. KOTS

The article deals with the materials of the excavations in 2013 on the territory of Zapolotski Posad of Ancient Polotsk. The northern part of Zapolotski Posad, about 15 ha in area, was discovered in 2013. During the excavations the building comprised of an accommodation unit and a jeweler’s workshop was found. Data are given about the stratigraphy of the cultural layer. The article describes the finds relating to goldsmithery: the crucibles, the production waste, the forms for wax model production, the articles made from non-ferrous metals and the heating furnace. The text gives the detailed characteristic of a living space with the brief description of household effects. The jeweler’s workshop as well as the whole northern part of Zapolotski Posad can be dated to the XIIthcentury. The large area (about 55 ha) and high social status of the inhabitants (the nobility and the craftsmen-jewelers) define Zapolotski Posad as one of the most important town-forming elements of Ancient Polotsk.

Келлер О.Б. Сфера действия «Саксонского» и «Швабского Зерцал» в Центральной и Восточной Европе

Исследуются сферы влияния двух правовых памятников немецкого Средневековья – «Саксонского Зерцала» и «Швабского Зерцала». Оба сборника были созданы в XIII веке. Сфера же их распространения, влияния и действия была велика. Она выходила далеко за пределы Германии и охватывала самые различные земли Центральной и Восточной Европы. «Саксонское Зерцало» оказало заметное влияние на правовой порядок исторических регионов, расположенных к северу и востоку от Германии, «Швабское Зерцало» – к югу от Германии.

THE SCOPE OF “SAXON” AND “SWABIAN MIRRORS” IN CENTRAL AND EASTERN EUROPE
O. KELLER

In the article, the author considers the scope of two legal sources of the legal history of Medieval Germany, i.e. the Saxon Mirror and the Swabian Mirror. These two collections of laws were written in the 13th cen-tury. Their scope, influence and use were great. These collections of laws distributed in the various regions of Central and Eastern Europe. The Saxon Mirror and the Swabian Mirror have had a major influence on the legal systems of the historical regions north and east, and south of Germany respectively.

Мацук А.У. Шляхта ўсходніх ваяводстваў Вялікага Княства Літоўскага і расійскія войскі
падчас “вайны за польскую спадчыну 1733–1735 гадоў”

Даследуюцца ўзаемадачыненні шляхты ўсходніх ваяводстваў ВКЛ (Аршанскага павета, Віцебскага, Полацкага і Мсціслаўскага ваяводстваў) з расійскімі войскамі, якія былі ўведзены з мэтай змагання з прыхільнікамі Станіслава І Ляшчынскага і падтрымкі мясцовых прыхільнікаў Аўгуста ІІІ. Заўважана, што Станіслава І Ляшчынскага падтрымала большасць шляхты Аршанскага павета і Полацкага ваяводства. Супраць іх і былі накіраваны дзеяннні расійскіх войскаў з корпуса Юрыя Рапніна. Гэтыя расійскія войскі сталі прычынай таго, што на баку Аўгуста ІІІ выказалася віцебская шляхта. Выяўлена, што пры падтрымцы расійскіх войскаў перавагу ў Мсціслаўскім ваяводстве таксама атрымалі прыхільнікі Аўгуста ІІІ; перамогі расійскіх войскаў над прыхільнікамі Ляшчынскага з Полацкага ваяводства і Аршанскага павета прымусілі мясцовую шляхту да канца 1734 года прызнаць уладу Аўгуста ІІІ.

SZLACHTA OF EASTERN PROVINCIES OF THE GRAND DUCHY OF LITHUANIA AND THE RUSSIAN TROOPS
DURING THE WAR OF THE POLISH SUCCESSION (1733–1735)
A. MATSUK

The article explores the relationship between the nobility of eastern provinces of the Garand Duchy of Lithuania (Orsha district, Vitebsk, Polotsk and Mstislavl provinces) and the Russian troops, which were introduced in the region in order to fight the supporters of I Stanislaus Leszczynski and support local adherents of August III. It is noticed that szlachta of Orsha district and Polotsk province sided mostly with Stanislaw I Leszczynski. The Russian troops under the command of Yuri Repnin were deplored against them. These Russian troops caused the szlachta of Vitebsk to take the side of August III. It is revealed that the support of Russian troops also predestined the dominance of adherents of August III in Mstislavl province. The victory of Russian troops over the Leszczynski’s supporters in Polotsk province and Orsha district had forced the local szlachta to recognize the power of August III by the end of 1734.

Аніпяркоў В.В. Паміж супрацоўніцтвам і канфліктамі: расійскія войскі і прарасійскія канфедэраты
на беларускіх землях Рэчы Паспалітай у 1792–1793 гадах

Даследуецца малавывучаны ў рамках гісторыі Беларусі перыяд – Таргавіцкая канфедэрацыя (1792–1793). Дадзенае шляхецкае аб’яднанне было створана пры дапамозе расійскіх войскаў з мэтай умацавання палітычнага ўплыву Расійскай імперыі на землях Рэчы Паспалітай. Канфедэраты стварылі свае органы кіравання ва ўсіх ваяводствах і паветах Вялікага Княства Літоўскага. Ім належала роля пасрэдніцкіх інстытутаў у адносінах мясцовага насельніцтва з ваеннымі аддзеламі Расійскай імперыі, размешчанымі на тэрыторыі суседняй дзяржавы. У судовым парадку прадстаўнікі канфедэрацыі разглядалі канфлікты расійскіх вайскоўцаў з мясцовымі жыхарамі, таксама яны адказвалі за збор правіянту і фуражу для “саюзных войскаў” Расійскай імперыі. Аспрэчваецца распаўсюджанае ў гістарыяграфіі меркаванне аб выключна сяброўскім характары адносін паміж удзельнікамі Таргавіцкай канфедэрацыі і прадстаўнікамі расійскай арміі, прыводзяцца прыклады шматлікіх канфліктаў канфедэратаў з расійскімі вайскоўцамі.

BETWEEN COOPERATION AND CONFLICTS: RUSSIAN ARMY AND PRO-RUSSIAN CONFEDERATES
ON THE BELORUSSIAN LANDS OF THE RZECZPOSPOLITA IN 1792–1793
V. ANIPIARKOU

The article describes poorly studied period of the history of Belarus – the period of the Targowica confederation (1792–1793). This association of gentry (szlachta) was created with the help of Russian army to strengthen the political influence of the Russian Empire on the lands of the Polish–Lithuanian Commonwealth (Rzeczpospolita). The confederates created their state institutions in all voivodeships and powiats of the Grand Duchy of Lithuania. This institutions played the role of mediators in the relationship of local people with the military departments of the Russian Empire placed on the territory of a nearby state. Judically the representatives of the confederation considered the conflicts of the Russian servicemen with local people, also they were responsible for the collection of food and fodder for the “union army” of the Russian Empire. The article disputed the widespread view in the historiography of exceptionally friendly relations between the participants of the Targowica confederation and representatives of the Russian army, the examples of the numerous conflicts between the confederates and the Russian servicemen are given. All results of the research are based on the archival sources; most of them are manuscripts.

Борун Е.Н. Православные монастыри на территории Беларуси (1839–1917):
структура и социально-культурная деятельность

Анализируется положение православных монашеских общин, монашествующего сообщества на территории белорусско-литовских епархий в период с 1839 по 1917 год. Относительно православных монастырей на территории Беларуси была применена типология, позволившая рассмотреть особенности устройства, значимость монастырей, их места и роли в обществе. Выявлена степень участия православных монастырей в формировании системы религиозного образования региона, развитии системы социальной помощи. Дана оценка миссионерской деятельности монастырей и монашествующих, направленной на укрепление позиции православия в регионе, поддержание и распространение вероучения среди населения.

THE STRUCTURE AND SOCIO-CULTURAL ACTIVITY OF ORTHODOX MONASTERIES IN THE TERRITORY OF BELARUS (1839–1917)
E. BORUN

The state of orthodox monastic communities and monastics in the territory of Belarusian-Lithuanian dioceses during the period from 1839 to 1917 is shown in the article. The typology which allows to consider features of organization and importance of orthodox monasteries on the territory of Belarus, their place and role in society has been applied. The role of orthodox monasteries in formation of the system of religious education in the region and in the development of the system of social help is revealed. The assessment of the missionary activity of monasteries and monastics, directed on strengthening of the position of Orthodoxy in the region, maintenance and distribution of dogma among the population is given.

Токць С.М. Набытая зямля як фактар маёмаснай дыферэнцыяцыі сялянства ў паслярэформеннай Беларусі
(на прыкладзе Віцебскай губерні)

Разглядаецца працэс развіцця прыватнага сялянскага землеўладання ў Віцебскай губерні. Набыццё зямлі ў прыватную ўласнасць выступала важным фактарам сацыяльна-маёмаснай дыферэнцыяцыі сялянства. У Віцебскай губерні гэты працэс развіваўся досыць дынамічна ў параўнанні з іншымі рэгіёнамі Беларусі. Прычым у беларускіх паветах губерні сялянскае прыватнае землеўладанне развівалася актыўней, чым у астатніх. Зямлю набывалі як заможныя гаспадары, так і сераднякі, і беззямельныя сяляне. Зроблены высновы, што ў цэлым, аднак, адносна невялікая частка сялян змагла набыць зямлю ў прыватную ўласнасць.

LAND AS A FACTOR OF PROPERTY STRATIFICATION OF THE PEASANTRY IN THE POST-REFORM BELARUS
(BASED ON THE VITEBSK PROVINCE)
S. TOKTS

The article discusses the development of the private peasant landownership in Vitebsk province. Acquisition of land in private ownership was an important factor in the social stratification of the peasantry. In Vitebsk province this process developed quite fast compared with other regions of Belarus. Peasant private land ownership has been particularly active developing in Belarusian areas of Vitebsk province. Purchased landnot only rich peasants, but also landless. But overall, a relatively small proportion of peasants was able to purchase land in private ownership.

Кузьмин А.Д. Матримониальные связи и демографическое поведение чиновников белорусских губерний (1864–1914)

Рассматриваются правовые нормы формирования чиновничьей семьи во второй половине XIX – начале XX века. Принципиальным отличием для государственных служащих была необходимость в получении разрешения начальства на вступление в брак. Выявлен возраст, в котором чиновники предпочитали создавать семьи. Определены факторы, влиявшие на выбор брачного партнёра. Представлены данные о количестве детей в семьях государственных служащих белорусских губерний. На конкретных примерах показаны причины и способы расторжения брака. Сделан вывод о существовании в среде чиновников особой модели брачного поведения.

MATRIMONIAL BONDS AND DEMOGRAPHIC BEHAVIOR OF CIVIL OFFICERS IN BELARUSIAN PROVINCES (1864–1914)
A. KUZMIN

The article is dedicated to legal norms of forming of civil officer’s family at the 2nd half of 19th – the beginning of 20th centuries. Fundamental difference for civil officers is necessity to receive the permission to get married from their chiefs. The age preferable for civil officers to create a family has been revealed. The factors influencing on a marriage partner choice have been identified. The data regarding the number of children born in civil officer families of Belarusian provinces has been provided. The reasons and ways of marriage breakup have been described by giving specific examples. It is concluded that there is a particular model of marriage behavior in civil officer’s life.

Павшок А.В. Деятельность благотворительных католических обществ в Могилёвской архиепархии в начале ХХ века

Раскрываются вопросы, связанные с деятельностью католических благотворительных обществ в белорусских губерниях в начале ХХ века. Благотворительность рассматривается как одна из форм миссионерской деятельности Римско-католической Церкви, способствовавшая укреплению её позиций среди различных слоёв населения. Характеризуется политика царского самодержавия в отношении благотворительности католической Церкви. Анализируются уставы и формы деятельности обществ, их роль и значение в социальной жизни населения. Данная проблема исследуется на источниковой базе из Национальных исторических архивов Гродно и Минска, Российского государственного исторического архива в Санкт-Петербурге. Многие документы впервые вводятся в научный оборот.

THE ACTIVITIES OF CHARITABLE SOCIETIES IN THE CATHOLIC ARCHDIOCESE OF MOGILEV IN THE EARLY TWENTIETH CENTURY
A. PAVSHOK

The article describes the issues related to the activities of Catholic Charities in Belarusian provinces in the early twentieth century. Charity was a form of missionary activity of the Roman Catholic Church, has strengthened its position among the various segments of the population. Characterized the policy of the tsarist autocracy against the charity of the Catholic Church. Analyzed statutes and forms of activity societies, their role and importance in the social life of the population. This problem is investigated on the basis of the sources of the National Historical Archives of Grodno and Minsk, the Russian State Historical Archive in St. Petersburg. Many of the documents are first introduced in the scientific revolution.

Басюк І.А. Азеф Еўна Фішалевіч (з гісторыі барацьбы з тэрарызмам)

Даследаванне прысвечана рэвалюцыйнай дзейнасці ўраджэнца Беларусі, Азэфу Еўна Фішалевічу, кіраўніку Баявой арганізацыі партыі сацыялістаў-рэвалюцыянераў. Аналізуецца тактыка тэрору, якая праводзілася сацыялістамі-рэвалюцыянерамі, палітычныя наступствы гэтай тактыкі, прычыны яе крызісу. Метадам тэрору сацыялісты-рэвалюцыянеры спрабавалі выклікаць адказныя рэпрэсіўныя меры царскага ўрада, магчыма і паўстанне. Частка сацыялістаў-рэвалюцыянераў лічылі, што метадам тэрору магчыма запалохаць цара і прымусіць яго пайсці на палітычныя рэформы. Асноўная ўвага нададзена асобе Азефа, кіраўніку тэрарыстаў, які адначасова быў сакрэтным агентам царскай паліцыі, яго жыццю і палітычнай кар’еры. Адлюстраваны некаторыя дадзеныя аб складзе Баявой арганізацыі сацыялістаў-рэвалюцыянераў, аб колькасці ахвяр яе тэрору.

HISTORY OF POLITICAL AND LEGAL THOUGHT OF BELARUS AZEF EVNO FISNELEVICH (HISTORY OF FIGHT AGAINST TERRORISM)
I. BASIUK

Article is devoted to revolutionary activity of the native of Belarus Azef Evna Fishelevich, the head of the Fighting organisation of party of socialists-revolutionaries. The tactics of terror used by socialists-revolutionaries, political consequences of this tactics, the reason of its crisis is analyzed. With the help of the method of terror socialists-revolutionaries tried to cause reciprocal repressive measures of the imperial government and a revolt. One part of socialists-revolutionaries considered that terrorist method could help to intimidate the tsar and force him to initiate political reforms. The main attention in article is given to a person of Azef, the head of terrorists and simultaneously the confidential agent of imperial police,and also his life and political career. Some data about structure of the Fighting organisation of socialists-revolutionaries and quantity of victims of its terror is reflected.

Курусканова Н.П. Нелегальная печать об участии сибирских эсеров в профессиональном движении

Впервые на основе анализа нелегальных печатных изданий сибирских эсеров (листовок, газет, брошюр) рассмотрено их участие в профессиональном движении, развернувшемся в регионе в начале XX века. Выявлена тактика эсеров по отношению к легальным и нелегальным профессиональным союзам, дана характеристика политико-профессиональным союзам, созданным эсерами. Показано воздействие эсеров на ряд профсоюзов рабочих, служащих и интеллигенции, функционировавших в Сибири в годы Первой российской революции и межреволюционный период. Раскрыты факты конкуренции и сотрудничества эсеров с социал-демократами в сфере профдвижения. Отмечена слабая позиция эсеров в большинстве пролетарских профсоюзов края, где преобладало влияние социал-демократов. Сделан вывод о том, что нелегальная печать эсеров способствовала объединению трудящихся Сибири в профсоюзы, их борьбе за свои профессиональные интересы, улучшение социального и правового статуса.

ILLEGAL PRESS ABOUT PARTICIPATION OF SIBERIAN SOCILISTS-REVOLUTION ARIES IN PROFESSIONAL MOVEMENT
N. KURUSKANOVA

For the first time on the basis of the analysis of illegal printed editions of Siberian socialists-revolutionaries (leaflets, newspapers, brochures) their participation in the professional movement, which has developed in region in the beginning of XX century, is considered. Tactics of socialists-revolutionaries in rela-tion to legal and illegal trade unions are revealed, the characteristic is given to the political-trade unions, created of socialists-revolutionaries. Influence of socialists-revolutionaries on a number of trade unions of workers, employees and intelligency, functionen in Siberia within the First Russian revolution and the interrevolutionary period, is shown. The facts of a competition and cooperation socialists-revolutionaries with social-democrats in sphere of trade-union movement are opened. The weak position of socialists-revolutionaries in the majority of proletarian trade unions of edge, where influence of social-democrats prevailed is noted. It is drawn a conclusion, that the illegal press of socialists-revolutionaries promoted association of workers of Siberia in trade unions, their struggle for the professional interests, improvement social and a legal status.

Крывуць В.І. Арганізацыя працуючай моладзі і барацьба з маладзёжным беспрацоўем
на тэрыторыі Заходняй Беларусі ў міжваенны перыяд

Упершыню ў айчыннай гістарыяграфіі асвятляецца гісторыя стварэння і дзейнасці Арганізацыі працоўнай моладзі. Даецца характарыстыка ідэалогіі, праграмы, арганізацыйнай структуры дадзенага маладзёжнага аб’яднання і спецыфічных умоў яго дзейнасці на тэрыторыі заходнебеларускіх ваяводстваў міжваеннай польскай дзяржавы. Таксама разглядаецца ўдзел Арганізацыі працуючай моладзі ў рэалізацыі афіцыйнай маладзёжнай палітыкі на тэрыторыі Заходняй Беларусі ў міжваенны перыяд, у першую чаргу ў барацьбе з маладзёжным беспрацоўем і наступствамі эканамічнага крызісу сярод маладога пакалення.

THE ORGANIZATION OF WORKING YOUTH AND THE FIGHT AGAINST YOUTH UNEMPLOYMENT IN WESTERN BELARUS IN THE INTERWAR PERIOD
V. KRIVUT

In the first article in the national historiography highlights the history of creation and activities of the Organization of working youth. The characteristic of the ideology, programs, organizational structure of the youth association, and the specific conditions of its activities in the western provinces of interwar Polish state. Also considered the involvement of the young workers in the formal implementation of youth policy in Western Belarus in the interwar period, especially in the fight against youth unemployment and the economic crisis among the young generation.

Довгяло Н.В. Влияние государственной власти на внутрицерковные процессы
в Русской Православной Церкви в БССР в 1924–1939 годы

Проанализирована политика органов Советской власти в отношении Русской Православной Церкви в БССР в 1924–1939 годы. Охарактеризованы действующие на территории Беларуси в изучаемый период три самостоятельных течения Русской Православной Церкви: тихоновское, обновленческое и автокефальное. Представлена информация о борьбе между тихоновцами и обновленцами, которая в наибольшей степени проявлялась в соперничестве за прихожан и храмы.

EFFECT OF THE GOVERNMENT ON INTERNAL CHURCH PROCESSES IN THE RUSSIAN ORTHODOX CHURCH IN BSSR 1924–1939
N. DAUHIALA

The policy of Soviet authorities in relation to the Russian Orthodox Church in the Byelorussian SSR is analyzed in the article. Characterized by operating on the territory of Belarus during the study period, three independent flow ROC Tikhonov, Renovated Church and autocephalous. Provides information on the struggle between Tikhonites and Renovators, which is most pronounced in the competition for parishioners and temples.

Косов А.П. Политика США в отношении Китая в период второго президентства Дж. Буша-младшего:
соперничество или сотрудничество

Рассматривается эволюция внешней политики США в отношении Китая в период второго президентства Дж. Буша-мл. Анализируются основные факторы и причины относительной успешности китайского вектора внешней политики Соединенных Штатов Америки в 2005–2008 годах. Особое внимание обращается на основные движущие силы внешнеполитического курса Вашингтона. В первую очередь освещаются подходы американской администрации и Конгресса к Китаю. Характеризуются политическая и военно-политическая составляющие стратегического курса Вашингтона в отношении КНР. Рассмотрено торгово-экономическое взаимодействие, а также существующие проблемы между двумя государствами. Подчеркивается, что внешняя политика Соединенных Штатов в 2005–2008 годах довольно эффективно сочетала в себе элементы вовлечения Китая в мировые процессы и одновременно его сдерживания в военно-политической сфере. Делается вывод об относительной успешности внешней политики США на китайском направлении в рассматриваемый период.

THE U.S. POLICY TOWARDS CHINA DURING THE FIRST GEORGE W. BUSH PRESIDENCY: RIVALRY OR COOPERATION
A. KOSOV

The article considers evolution of foreign policy of the USA towards China during the second George W. Bush presidency. The major factors and reasons of relative success the Chinese vector in the foreign policy of the U.S. in 2005–2008 are analyzed. Focus one’s attention on basic motive forces of Washington foreign policy. First of all approaches of the U.S. administration and the Congress to China are shined. In article political and military-political components of a strategic course of Washington concerning the People’s Republic of China are characterized, trade and economic interaction, and also an existing problems between two states is considered. It is emphasized that the foreign policy of the United States in the 2005–2008 quite effectively combined elements of involvement of China in world affairs and at the same time its control in the military-political sphere. The conclusion about relative success of foreign policy of the USA on the Chinese direction during the considered period is drawn.

Стрелец М.В. Израильский вектор внешней политики первого правительственного кабинета А. Меркель в ФРГ:
преемственность и обновление

Рассматриваются ключевые аспекты германо-израильских отношений в 2005–2009 годах. Анализ осуществляется прежде всего в контексте поиска путей мирного урегулирования на Ближнем Востоке. Предпринята попытка комплексного анализа двустороннего сотрудничества в торгово-экономической и научно-технической сферах. Важное место занимает и обобщение роли народной дипломатии в развитии указанных отношений. Хронологические рамки исследования – формирование первого федерального правительства Ангелы Меркель в Федеративной Республике Германия в 2009 году. Показано, что с новым канцлером были связаны как преемственность, так и обновление в политике Берлина по отношению к Государству Израиль.

ISRAELI FOREIGN POLICY VECTOR OF A. MERKEL’S OF THE FIRST GOVERNMENT CABINET FRG: CONTINUITY AND RENOVATION
M. STRELETS

Key aspects of German-Israeli relations in 2005–2009 are being considered. They are primarily analyzed in context of finding ways for peaceful settlement in the Middle East. An attempt is also made to analyze comprehensively the bilateral cooperation in trade-and-economic and scientific-and-technical spheres. Generalization of the people diplomacy’s role in the development of mentioned relations also plays important role. Chronological scope of this article starts with the formation of the first Angela Merkel’s federal government in FRG – 2009. The author shows that new Chancellor is associated with both continuity and renovation in Berlin’s policy towards the State of Israel.